Active minutes smartwatch được tính như thế nào?

Tùy hệ thống, thuật toán có thể sử dụng nhịp tim, chuyển động từ gia tốc kế, số bước, tốc độ, thông tin cá nhân hoặc MET để xác định cường độ. Chẳng hạn, một số thiết bị dùng nhịp tim làm dữ liệu chính, trong khi các thiết bị khác có thể dùng số bước khi không có dữ liệu nhịp tim.

Vì vậy, cách hiểu chính xác nhất là:

Active minutes = tổng thời gian mà thuật toán xác định cơ thể đang hoạt động từ một ngưỡng cường độ nhất định, có thể kèm cơ chế nhân trọng số cho vận động cường độ cao

Active minutes smartwatch dựa vào những dữ liệu nào?

Smartwatch thường không chỉ nhìn vào việc bạn có đang chuyển động hay không. Thuật toán có thể kết hợp nhiều tín hiệu để ước tính mức độ vận động.

Nhịp tim

Nhịp tim là một trong những dữ liệu quan trọng nhất khi đồng hồ đánh giá cường độ tương đối. Khi nhịp tim tăng lên theo mức vận động, thiết bị có thể xác định bạn đã chuyển từ hoạt động nhẹ sang mức vừa hoặc mạnh.

Một số hệ thống cá nhân hóa vùng nhịp tim dựa trên tuổi, mức thể chất hoặc nhịp tim lúc nghỉ. Ví dụ, hệ thống vùng nhịp tim của Fitbit có thể sử dụng heart-rate reserve để xác định các vùng moderate, vigorous và peak.

Chuyển động và số bước

Gia tốc kế có thể phát hiện chuyển động của cổ tay và cơ thể. Với một số hệ thống, số bước hoặc tốc độ bước còn được dùng để xác định cường độ khi không có dữ liệu nhịp tim.

Garmin cho biết Intensity Minutes mặc định có thể dựa trên nhịp tim so với nhịp tim nghỉ hoặc số bước mỗi phút nếu không phát hiện dữ liệu nhịp tim.

MET và mức tiêu hao năng lượng

Một số cách tính active minutes sử dụng MET, tức metabolic equivalent of task, để biểu thị cường độ hoạt động so với trạng thái nghỉ. Theo CDC, 1 MET tương ứng với mức tiêu hao năng lượng khi ngồi nghỉ; hoạt động khoảng 3–5,9 MET được xếp vào mức vừa và từ 6 MET trở lên là mức mạnh theo cách phân loại tuyệt đối.

Điều này giải thích vì sao 10 phút đi bộ nhanh và 10 phút đi bộ thong thả không nhất thiết có giá trị active minutes giống nhau.

Thông tin cá nhân và dữ liệu bài tập

Tuổi, chiều cao, cân nặng, giới tính, nhịp tim nghỉ và mức thể chất có thể được dùng để cá nhân hóa việc đánh giá hoạt động. Apple cũng cho biết Apple Watch sử dụng thông tin cá nhân cùng các cảm biến khác nhau tùy loại bài tập để tính toán các chỉ số hoạt động.

Ngưỡng cường độ quyết định một phút có được tính hay không

Về nguyên tắc, smartwatch cần xác định một ngưỡng hoạt động trước khi cộng thời gian vào chỉ số.

Có thể hình dung thuật toán đơn giản như sau:

Cường độ hoạt động < ngưỡng → không cộng active minute

Cường độ hoạt động ≥ ngưỡng → cộng active minute

Tuy nhiên, ngưỡng này không nhất thiết là một con số cố định giống nhau cho mọi người.

CDC phân biệt cường độ theo cả mức tuyệt đối và mức tương đối. Ở mức tương đối, hoạt động vừa thường tương ứng với khoảng 5–6/10 về mức gắng sức; hoạt động mạnh bắt đầu khoảng 7–8/10. Một cách kiểm tra thực tế là “talk test”: ở mức vừa, bạn vẫn nói được nhưng khó hát; ở mức mạnh, bạn chỉ nói được vài từ trước khi phải lấy hơi.

Do đó, cùng một bài tập có thể tạo ra mức cường độ tương đối khác nhau ở hai người. Người có thể lực tốt có thể thực hiện một tốc độ nhất định với mức gắng sức thấp hơn người ít tập luyện.

Active minutes có thể được tính theo hệ số cường độ

Không phải hệ thống nào cũng quy đổi 1 phút vận động thành đúng 1 phút điểm hoạt động.

Một số nền tảng sử dụng cơ chế double credit cho vận động mạnh. Ví dụ, Active Zone Minutes ghi nhận 1 phút ở vùng moderate thành 1 phút, trong khi 1 phút ở vùng vigorous hoặc peak thành 2 Active Zone Minutes. Vì vậy, 20 phút tập luyện có thể tạo ra hơn 20 phút chỉ số nếu một phần thời gian nằm ở vùng cường độ cao.

Garmin cũng áp dụng nguyên tắc tương tự với Intensity Minutes: moderate intensity nhận tín dụng tiêu chuẩn, còn vigorous intensity nhận tín dụng gấp đôi.

Có thể mô hình hóa cách tính dạng tổng quát:

Điểm hoạt động = Σ (thời gian ở từng mức cường độ × hệ số của mức đó)

Ví dụ minh họa:

·         15 phút cường độ vừa × 1 = 15 phút quy đổi

·         10 phút cường độ mạnh × 2 = 20 phút quy đổi

·         Tổng = 35 phút quy đổi

Đây chỉ là mô hình giải thích nguyên lý; hệ số và cách phân vùng thực tế phụ thuộc vào từng nền tảng.

Vì sao cùng 30 phút tập nhưng smartwatch có thể ghi nhận khác nhau?

Có ít nhất bốn nguyên nhân chính.

Cường độ không giống nhau

30 phút vận động nhẹ có thể không đạt ngưỡng để được tính đầy đủ, trong khi 30 phút chạy hoặc đạp xe nhanh có thể được ghi nhận gần như toàn bộ hoặc thậm chí tạo ra nhiều phút quy đổi hơn.

Thuật toán của từng hãng khác nhau

Không nên xem “active minutes” là một tiêu chuẩn chung. Một hệ thống có thể ưu tiên MET, hệ thống khác dựa nhiều hơn vào nhịp tim, chuyển động hoặc số bước. Ngay trong cùng một hệ sinh thái, các mẫu thiết bị khác nhau cũng có thể áp dụng yêu cầu khác nhau.

Ngưỡng liên tục có thể khác nhau

Một số thiết bị đời cũ yêu cầu khoảng 10 phút hoạt động liên tục ở mức vừa trở lên trước khi ghi nhận active minutes. Một số thiết bị mới không còn áp dụng yêu cầu này và có thể ghi nhận từng khoảng thời gian đạt ngưỡng.

Vì vậy, không nên áp dụng quy tắc “phải tập liên tục 10 phút” cho mọi smartwatch.

Cảm biến có thể ảnh hưởng kết quả

Nếu đồng hồ đo nhịp tim không ổn định, dữ liệu cường độ cũng có thể bị ảnh hưởng. Apple lưu ý độ vừa của dây đeo, lưu lượng máu dưới da, hình xăm và loại chuyển động đều có thể tác động đến khả năng đo nhịp tim ở cổ tay.

Active minutes, Active Zone Minutes và Exercise minutes có giống nhau không?

Không hoàn toàn. Đây là ba cách đặt tên dễ gây nhầm lẫn.

Ví dụ, Apple Watch tính mỗi phút vận động đạt hoặc vượt cường độ tương đương một lần đi bộ nhanh vào mục tiêu Exercise; hoạt động thấp hơn mức này có thể chỉ đóng góp vào Move. Apple cũng sử dụng các cảm biến khác nhau tùy bài tập.

Do đó, khi đọc chỉ số trên smartwatch, cần xem tên chính xác của metric và cách thiết bị định nghĩa nó, thay vì coi mọi “phút hoạt động” là cùng một đơn vị.

Active minutes smartwatch có liên quan gì đến mục tiêu 150 phút mỗi tuần?

Có. Các chỉ số này thường được thiết kế để giúp người dùng theo dõi thời lượng vận động ở mức vừa đến mạnh.

American Heart Association khuyến nghị người trưởng thành đạt ít nhất 150 phút hoạt động aerobic cường độ vừa mỗi tuần hoặc 75 phút cường độ mạnh, hoặc kết hợp hai mức này.

CDC cũng phân loại hoạt động vừa ở mức 3–5,9 MET và hoạt động mạnh từ 6 MET trở lên theo cường độ tuyệt đối. Theo hướng dẫn sức khỏe cộng đồng, 1 phút vận động mạnh có thể được xem tương đương khoảng 2 phút vận động vừa khi quy đổi mục tiêu hoạt động.

Tuy nhiên, mục tiêu sức khỏe và cách smartwatch quy đổi điểm không phải là một hệ thống đo hoàn toàn giống nhau. Một đồng hồ có thể dùng cơ chế nhân 2 cho vùng cường độ cao, nhưng điều đó không có nghĩa mọi metric trên mọi thiết bị đều sử dụng cùng công thức.

Cách đọc active minutes trên smartwatch cho đúng

Khi thấy active minutes cao hoặc thấp hơn dự kiến, nên kiểm tra theo thứ tự:

1.    Xem tên metric chính xác: Active minutes, Active Zone Minutes, Intensity Minutes hay Exercise minutes

2.    Kiểm tra vùng nhịp tim mà thiết bị đang sử dụng

3.    Kiểm tra dữ liệu cá nhân như tuổi, cân nặng và nhịp tim nghỉ nếu hệ thống sử dụng chúng

4.    Kiểm tra yêu cầu về thời gian liên tục của mẫu đồng hồ

5.    Kiểm tra độ chính xác của cảm biến nhịp tim và cách đeo đồng hồ

6.    Đối chiếu với cường độ thực tế, thay vì chỉ nhìn tổng số phút

Cách này giúp phân biệt hai tình huống: đồng hồ thực sự đang áp dụng đúng thuật toán của nó, hoặc dữ liệu cảm biến/thiết lập cá nhân đang khiến kết quả lệch.

Active minutes smartwatch nên được hiểu là “phút đạt ngưỡng”, không phải “phút có chuyển động”

Điểm cốt lõi là smartwatch không chỉ đếm thời gian bạn đang di chuyển. Nó cố gắng xác định mức độ vận động rồi áp dụng một ngưỡng hoặc hệ số quy đổi.

Một mô hình tổng quát có thể tóm tắt như sau:

Cảm biến → Ước tính cường độ → So sánh với ngưỡng → Gán mức cường độ → Quy đổi thành active minutes

Ngưỡng càng cao hoặc thuật toán càng ưu tiên cường độ tương đối, những hoạt động nhẹ càng khó được tính đầy đủ. Ngược lại, khi đạt vùng cường độ cao, một số hệ thống còn cho “tín dụng” lớn hơn thời gian thực tế.

Vì vậy, nếu muốn theo dõi tiến độ tập luyện, nên quan tâm đồng thời thời lượng, cường độ và cách thiết bị định nghĩa metric, thay vì cố đạt một con số active minutes mà không biết con số đó được tạo ra như thế nào.